Foto's ongeval

Beelden zeggen zo veel meer dan woorden

kapitein-commandant GYSEN

Het relaas van de Chef van de Sectie Henegouwen

De mannen van DOVOO, sectie Henegouwen, zijn vrijdag 17 augustus 1945 begonnen met opruimen. Op maandagmorgen 20 augustus 1945 was het afgerond, eerder, zou het afgerond moeten geweest zijn. De kapitein-commandant GYSEN, chef van de Sectie Henegouwen, de kapitein HARMEGNIES en de adjudant Boulanger zouden beginnen met het neutraliseren van de blootgelegde bommen. Ze waren onderweg van Bergen naar Aubechies. Eens aangekomen op het grondgebied van Aubechies werden ze tegengehouden door de dorpelingen die hen duidelijk maakten dat er zich een ontploffing (waarschijnlijk rond 13u35) had voorgedaan. Hierbij waren er acht doden gevallen bij het uitgraven van een bom.

Ze zijn dan ter plaatse gegaan om zich te vergewissen van de situatie. De geslagen krater van de ontploffing had een doormeter van 7m en een diepte van 8m. De vrachtwagen die bedoeld was om de bom te verplaatsen lag ondersteboven en was waarschijnlijk een tiental meter verder geworpen geweest dan zijn initiele plaats.

De werf, bestaande uit twee bommensleden en bedoeld om het laden op de vrachtwagen te vergemakkelijken, werd verwoest. De takel zelf werd ongeveer 600 meter van de krater gevonden. We hebben niets gevonden, geen bouten of kettingen. De richting van de ontploffing was ongeveer 120° in noordoostelijke richting.

De bom die blootgelegd werd op dat moment, was een Duitse SC (Sprengbombe Cylindrisch, bom voor algemeen gebruik)1000 kg bom', een zogenaamde 'Hermann' (een verwijzing naar de Commandant van de Luftwaffe, Hermann Göring). Deze bom had een gewicht van ongeveer één ton waarvan er ongeveer een 600 kg springstof was.

De slachtoffers

De ongelijke strijd

De lichamen van de slachtoffers werden in stukken gescheurd. Er was maar één lijk, dat van korporaal Georges CATHERINE.

De slachtoffers waren:

1ste Sergeant-majoor César VANLIERDE, gehuwd en vader van één kind.

1ste Sergeant Oswald VAEREMANS, gehuwd en vader van drie kinderen.

Korporaal René HOYAS, gehuwd en vader an één kind.

Korporaal Louis MONTENEZ, gehuwd en vader van één kind.

Korporaal Georges CATHERINE, gehuwd en vader van twee kinderen.

Korporaal Fernand SOUPART, gehuwd en vader van vier kinderen.

Korporaal Ovide REGHEM, gehuwd en vader van twee kinderen.

Joseph THEWYS, gehuwd en vader van één kind.

Er was geen mogeljkheid om de andere lichamen te reconstrueren. De stukken werden zo goed als mogelijk verzameld, evenals de persoonlijke documenten. Deze resten zijn naar het lijkenhuisje van Bliquy overgebracht.

De Krijgsauditeur van Doornik werd verwittigd en kwam ter plaatse aan rond 19u en later die dan (rond 21u30) zijn de families verwittigd die dan 's anderdaags naar de plaats van het onheil gegaan zijn.

Volgens de enige getuige, die op een driehonderdtal meter stond, hadden ze de takel en het statief aan het gat geplaatst aan het gegraven gat. De bom werd uit zijn houder gehaald en op de eerste laag balken gelegd om zo de takel terug naar boven te trekken. Dit is het moment waarop de bom op de tweede laag hout zou worden geplaatst, maar schijnbaar is ze dan ontploft.

Het betrof een bom van 1000 kg die was geïdentificeerd aan de hand van het staartstuk (of wat er van over bleef). Een aantal exemplaren bevonden zich in het Bos van Lens.

Deze bom zou kunnen uitgerust zijn met de ontsteker El.A.Z. 17 (Electrische Aufschlag Zünder - electrische impact ontsteker) met een valstrikontsteker ZUS 40 (valstrikontsteker). Deze ontstekers werden ook gevonden in het bos van Lens en het leek er op dat er nog andere bommen gestockeerd lagen met deze configuratie. Het kan ook dat het zou ook een magnetische ontsteker kon zijn volgens het verslag). Dit komt doordat lokale getuigenissen bevestigen dat de Duitsers bij minstens twee gelegenheden bommen lieten ontploffen.

De werken werden na dit ongeval stilgelegd tot nader order. En schijnbaar vergeten.

'Propriété Terrienne' van januari 1976

De Directeur van de 'Direction provenciale remembrement de la S.N.T à Mons', J.M BERCE ir, bedankt DOVO voor de uitgevoerde taken

De vertaling van de van het artikel en de tekst van Lt Albert JAMBE .

Op 16 december vorig jaar werd plechtig de akte van herverkaveling van Aubechies ondertekend. Het leek een goed moment om één van de gebeurtenissen in deze herverkaveling te bespreken. Sommige bewoners van het dorp hadden vroeger gesproken over vliegtuigbommen die sinds de laatste oorlog in de velden lagen, maar de aandacht van de herverkavelingscommissie was destijds niet specifiek op dit feit gericht. Pas toen de werken voor wegenaanleg en riolering zouden beginnen, kwamen deze verhalen weer boven en een grondiger onderzoek maakte duidelijk dat het helemaal geen legende was. Het vermoedelijke locatie van sommige van deze bommen kwam zelfs ongemakkelijk overeen met het tracé van de geplande werken.

Zich bewust van de verantwoordelijkheid als opdrachtgever en bezorgd om de gemeenschap van Aubechies definitief van dit latente gevaar te bevrijden, wendde het Comité van de herverkaveling zich tot de 'Service d'Enlèvement et Destruction des Engins Explosifs (S.E.D.E.E.). Deze gespecialiseerde militaire dienst antwoordde positief op het verzoek, hoewel de veelheid aan taken en de bescheiden grootte van hun personeel het normaal gezien niet toestaan om zoek- en opruimopdrachten van deze omvang uit te voeren.

Dag na dag, in die verschrikkelijke maand maart 1975, onder regen en sneeuwbuien, ploeterend door water en modder, kwamen de mannen van de S.E.D.E.E. naar Aubechies om de gevaarlijke projectielen uit de aarde te trekken.

Men kan niet genoeg benadrukken hoe nuttig de actie is van deze moedige mannen die dagelijks het gevaar trotseren, vertrouwend op hun diepgaande technische kennis en ervaring om dodelijke vallen te ontwijken.

Hun taak is vaak ook zwaar; in Aubechies hebben ze handmatig tientallen kubieke meters van modderige, met water verzadigde grond gegraven en verplaatst, omdat de S.E.D.E.E. niet over geschikte graafmachines beschikte.

De mannen van de S.E.D.E.E. vervullen dagelijks hun missie enkel met het oog op de dienstverlening aan de samenleving, en in ruil voor een beloning die in geen verhouding staat tot het gevaar waaraan zij zich blootstellen. In een tijd waarin er zoveel gesproken wordt over het milieu, moet hun interventie worden beschouwd als een bijzonder waardevolle bijdrage aan de verbetering van de levensomstandigheden.

De herverkaveling is een complex werk, dat de genereuze samenwerking vereist van de publieke autoriteiten, talrijke administraties en organisaties, en particulieren. In Aubechies verdient het team van luitenant Jambe zeker de hoofdrol voor hun grote bijdrage aan het gezamenlijke werk: het herstellen van orde in het dorp.